Бала ата-анасының екеуін де жақсы көріп, бірақ тек біреуімен ғана тұрғысы келе ме?

Ажырасқаннан кейін ата-аналар жиі күрделі сұраққа тап болады: бала кіммен тұрғысы келеді? Кейде баланың жауабы ата-ананың біріне күтпеген жағдай болып, көңіліне ауыр тиюі мүмкін. Мысалы, бала ата-анасының екеуін де жақсы көреді, анасымен де, әкесімен де уақыт өткізгенді ұнатады, бірақ соған қарамастан тек біреуімен ғана тұрғысы келеді. Баласы өзін таңдамаған ата-ана оны азырақ жақсы көретіндей, одан бас тартқандай немесе өзін маңызды санамайтындай сезінуі мүмкін. Әсіресе өміріндегі елеулі өзгерістерге байланысты күйзелісті бастан кешіріп жүрген кезде бұл сезімдер күшеюі ықтимал. Бірақ ата-анасының біреуімен тұрғысы келуі баланың оны жақсы көрмейтінін білдіре ме? Жоқ. Ата-ананы жақсы көру мен онымен бірге тұрғысы келу — екі бөлек нәрсе.
Бала ата-анасының екеуіне де эмоционалдық тұрғыдан жақын болуы, екеуін де сағынуы және олардың назарына мұқтаж болуы мүмкін. Соған қарамастан, ол бір үйде тұрғанды жөн көреді. Мұның себебі күнделікті қалыптасқан тәртіпке, мектепке, достарына, үйірмелеріне, отбасының басқа мүшелерімен қарым-қатынасына немесе тұрақтылық сезіміне байланысты болуы мүмкін. Яғни бұл жерде баланың өміріндегі басымдықтар туралы сөз болып отыр. Кейде бала уақытының көп бөлігін бұрыннан өткізіп жүрген жерде өзін жайлы әрі тыныш сезінеді.

Мысалы, ата-анасы ажырасқаннан кейін қыз бала анасымен қалғысы келеді, өйткені оның мектебі, құрбылары және үйреншікті ортасы сол жерде. Сонымен бірге ол әкесін жақсы көреді, онымен кездесуді асыға күтеді және бірге өткізетін демалыс күндеріне қуанады. Қыздың анасымен тұрғысы келуі әкесінің ол үшін маңызы азайғанын білдірмейді. Ол тек үйреншікті өмір салтын өзгерткісі келмеуі мүмкін.

Баланың таңдауына оның эмоционалдық жағдайы да әсер етеді. Ата-ананың ажырасуы — баланың бейімделуін қажет ететін елеулі өзгеріс. Отбасындағы үйреншікті өмір салты бұзылған кезде бала үшін тұрақтылық пен қауіпсіздік сезімін сақтау ерекше маңызды болады. Сондықтан ол үйін, бөлмесін, күн тәртібін және күнделікті әдеттерін сақтап қалуға тырысуы мүмкін.

Кейде бала ата-анасының бірін ренжітіп алудан қорқады. Мысалы, ол әкесімен тұрғысы келеді, бірақ анасының ренжіп қалуынан немесе өзін енді жақсы көрмейді деп ойлауынан алаңдайды. Ал басқа жағдайда бала ажырасқаннан кейін анасының көңіл күйіне жауапкершілік сезініп, онымен қалуды таңдауы мүмкін. Мұндай кезде шешім баланың өз қалауымен ғана емес, мазасыздықпен, кінә сезімімен немесе ата-анасын қорғауға деген ұмтылысымен де байланысты болуы ықтимал.

Сондықтан баладан кіммен тұрғысы келетінін сұраумен шектелмей, оның жауабының астарында не жатқанын түсінуге тырысу маңызды. Әңгімелесуді тергеуге айналдырудың немесе баланың өзі әлі түсіндіріп бере алмайтын нәрселерді талап етудің қажеті жоқ. Оның әр нұсқада нені ұнататынын, не нәрсе мазалайтынын, неден қорқатынын және өзін жайлы сезінуіне не көмектесетінін сабырмен сұраған дұрыс.

Ең маңыздысы — баланы ата-анасының бірін эмоционалдық тұрғыдан таңдауға мәжбүрлемеу. «Демек, сен мені жақсы көрмейсің», «Мен сен үшін сонша нәрсе жасадым ғой» немесе «Онда әкеңмен тұра бер» деген сөздер баланың кінә сезімін күшейтіп, бір ата-анасын жақсы көру екіншісіне ауыр тиетіндей әсер қалыптастыруы мүмкін. Бала өзіне қолайлы тұратын жерді таңдау арқылы ата-анасына деген сүйіспеншілігін дәлелдеуге міндетті емес.

Сонымен бірге баланың қалауын байыппен қабылдау керек, бірақ шешім қабылдаудың барлық жауапкершілігін оның мойнына жүктеуге болмайды. Ересектер баланың жасын, жынысын, қажеттіліктерін, эмоционалдық жағдайын, әр ата-анасымен қарым-қатынасын және өмір сүру жағдайларын ескеруі маңызды. Егер бала ата-анасының бірімен тұрудан немесе онымен кездесуден үзілді-кесілді бас тартса, мұны еркелікке немесе екінші ата-ананың ықпалына ғана балап қоймай, себебін анықтау қажет. Кейде мұндай бас тартудың артында мазасыздық, жанжал, жағымсыз тәжірибе немесе ерекше назар аударуды қажет ететін басқа жағдайлар тұруы мүмкін.
Бала ата-анасының екеуін де жақсы көру үшін олармен бір уақытта бірге тұруы міндетті емес. Ол үшін ең маңыздысы — өзінің сүйіспеншілігі жанжалға себеп болмайтынын, ешкімнің жағын таңдауға мәжбүр болмайтынын және отбасы бұрынғыдай өмір сүрмесе де, ата-анасының әрқайсысымен қарым-қатынасын сақтай алатынын білу.